Almanca ve Türkçe'de çoğul ekleri farklı şekillerde oluşturulur. İşte iki dilde çoğul yapımı ve örnek cümleler:
Almanca Çoğul Ekleri
Almanca'da isimlerin çoğulu için belirli bir kural yoktur; farklı ekler veya değişimlerle oluşturulur. Başlıca çoğul ekleri:
- "-e"
- der Hund (köpek) → die Hunde (köpekler)
- der Tag (gün) → die Tage
- "-er"
- das Kind (çocuk) → die Kinder (çocuklar)
- das Buch (kitap) → die Bücher (ünlü değişimi: u → ü)
- "-en/-n"
- die Frau (kadın) → die Frauen (kadınlar)
- die Blume (çiçek) → die Blumen
- "-s" (yabancı kökenli veya kısaltmalar)
- das Auto (araba) → die Autos
- der Job (iş) → die Jobs
- Çoğulda değişiklik olmayanlar
- der Lehrer (öğretmen) → die Lehrer
- das Mädchen (kız) → die Mädchen
Türkçe Çoğul Eki
Türkçe'de çoğul eki **"-ler/-lar"**dır ve düzenlidir:- ev → evler
- kitap → kitaplar
- ağaç → ağaçlar
Örnek Cümleler (Almanca-Türkçe)
Almanca Çoğul Cümleler:
- Die Kinder spielen im Garten.
(Çocuklar bahçede oynuyor.) - Die Bücher sind auf dem Tisch.
(Kitaplar masanın üzerinde.) - Die Frauen kaufen Obst.
(Kadınlar meyve satın alıyor.) - Die Hunde bellen laut.
(Köpekler yüksek sesle havlıyor.)
Türkçe Çoğul Cümleler:
- Kediler ağacın altında uyuyor.
(Die Katzen schlafen unter dem Baum.) - Öğrenciler sınav için çalışıyor.
(Die Schüler lernen für die Prüfung.) - Arabalar sokakta park etmiş.
(Die Autos sind auf der Straße geparkt.)
Farklar:
- Almanca'da çoğul için artikel değişir (der/das/die → die).
- Türkçe'de "-ler/-lar" ekini alan isimlerin önündeki belirteçler (bir, şu) değişmez.
- der Baum (ağaç) → die Bäume (ağaçlar)
- bir ağaç → ağaçlar (belirteç kalkar).
Almanca çoğul kurallarını öğrenmek için her kelimeyi çoğul haliyle ezberlemek en garantili yoldur!
Almanca Çoğul Kuralları (Detaylı)
Almanca'da çoğul yaparken şu kurallara dikkat edilir:- Artikel Değişimi:
- der (eril), das (nötr), die (dişil) → Çoğulda hepsi "die" olur.
- Örnek:
- der Mann (adam) → die Männer (adamlar)
- das Haus (ev) → die Häuser (evler)
- Ünlü Değişimi (Umlaut):
Bazı kelimeler çoğul yapılırken a → ä, o → ö, u → ü şeklinde değişir.- der Vater (baba) → die Väter (babalar)
- die Mutter (anne) → die Mütter (anneler)
- Son Harfe Göre Ek Değişimi:
- -e, -er, -en, -s eklerinden biri gelir, kuralı yoktur (ezber gerekir).
- Örnekler:
- das Bild (resim) → die Bilder (resimler)
- die Tür (kapı) → die Türen (kapılar)
- Çoğulda Hiç Değişmeyen İsimler:
- das Mädchen (kız) → die Mädchen (kızlar)
- der Lehrer (öğretmen) → die Lehrer (öğretmenler)
Türkçe Çoğul Kuralları (Detaylı)
Türkçe'de çoğul eki "-ler/-lar" dır ve istisnalar çok azdır:- Ses Uyumuna Göre:
- -ler (ince ünlüler: e, i, ö, ü)
- kedi → kediler
- göz → gözler
- -lar (kalın ünlüler: a, ı, o, u)
- araba → arabalar
- kuş → kuşlar
- -ler (ince ünlüler: e, i, ö, ü)
- Özel İsimlerde Çoğul:
- Ahmet → Ahmetler (Ahmet'in ailesi veya Ahmet ve yanındakiler)
- Bazı Arapça-Farsça Kökenli Kelimeler:
- saat → saatler (çoğul eki Türkçe kuralla eklenir).
Karşılaştırmalı Örnek Cümleler
Almanca Çoğul Cümleleri:
- Die Äpfel sind frisch.
(Elmalar taze.) - Die Schüler schreiben einen Test.
(Öğrenciler bir yazılı yazıyor.) - Die Blumen duften wunderbar.
(Çiçekler harika kokuyor.) - Die Häuser in dieser Straße sind alt.
(Bu sokaktaki evler eski.)
Türkçe Çoğul Cümleleri:
- Kitaplar masanın üstünde duruyor.
(Die Bücher stehen auf dem Tisch.) - Çocuklar parkta oynuyor.
(Die Kinder spielen im Park.) - Köpekler bahçede koşuyor.
(Die Hunde rennen im Garten.)
İstisnalar ve Önemli Notlar
- Almanca'da bazı isimler sadece çoğul kullanılır:
- die Eltern (ebeveynler) → Tekil hali yok.
- die Leute (insanlar) → Tekil: der Mensch (insan).
- Türkçe'de bazı topluluk isimleri tekil görünür ama çoğul anlam taşır:
- "Halk" (tek görünür, çoğuldur) → "Die Leute" (Almanca karşılığı).
- Almanca'da çoğul isimlerle fiil çoğul çekilir:
- Die Frau singt. (Kadın şarkı söylüyor.)
- Die Frauen singen. (Kadınlar şarkı söylüyor.)
Alıştırma Örnekleri
Aşağıdaki kelimelerin çoğul hallerini yazın:
- der Stuhl (sandalye) → ?
- Cevap: die Stühle
- das Fenster (pencere) → ?
- Cevap: die Fenster
- die Stadt (şehir) → ?
- Cevap: die Städte
- elma → ?
- Cevap: elmalar
- çiçek → ?
- Cevap: çiçekler