Disli Çarklar ve Çikrik
Çikrik
Çikriklar, ayni eksen etrafinda birlikte dönebilen iki veya daha fazla silindirden meydana gelirler. Bu sistemde yük küçük çapli silindire bagli iken kuvvet çapi büyük olan silindire etki eder. Çikriklar, kuyulardan su çekmek, tekstil fabrikalarinda tezgahlarda ve eskiden yün egirmek amaci için siklikla kullanilan basit makinelerdir.
Çikriklarin çalisma sisteminde kuvvet ve yük arasindaki iliskiyi göstermek için kuvvet ile çikrik kolunun çarpimi, yük ile küçük silindirin yari çarpimina olan esitliginden yararlanilir. Yani
Çikrik sisteminde çikrik kolu, küçük silindirin yari çapindan büyük oldugundan, uygulanan kuvvet yükten daha küçük olur. Yani çikriklarda kuvvetten kazanç saglarlar ama isten ve enerjiden kazanç olmaz.
Çikrik koluna uyguladigimiz kuvvet, çikrigin dönmesini saglar. Bu dönme esnasinda ip kovanin asili oldugu küçük silindire dolanir ve yük yukari dogru çikar. Yukaridaki formülden de çikarilabilecegi gibi çikrikta kuvvetle yükün orani 1'den küçük oldugundan daha küçük kuvvetlerle büyük yükler kaldirilabilir. Çikriklarda diger basit makinelerde